سيد محمد حسن بني هاشمي خميني

52

توضيح المسائل مراجع ( فارسي )

مسأله 1820 اگر بدون فرو رفتن در دريا به وسيلهء اسبابى جواهر بيرون آورد ( 1 ) ( و بعد از كم كردن مخارجى كه براى آن كرده ( 2 ) قيمت آن به 18 نخود طلا برسد ( 3 ) بنا بر احتياط ، خمس آن واجب است ( 4 ) ولى اگر از روى آب دريا ، يا از كنار دريا جواهر بگيرد ، در صورتى بايد خمس آن را بدهد كه اين كار شغلش باشد و از مخارج سالش به تنهايى يا با منفعتهاى ديگر زياد بيايد ( 5 ) ) * ( 1 ) مكارم : و يا از روى آب دريا و يا از كنار دريا بگيرند ، چنانچه قيمت آن بعد از كم كردن مخارج به حدّ نصاب برسد احتياط واجب آن است خمس آن را بدهند . ( 2 ) [ عبارت " بعد از كم كردن مخارجى كه براى آن كرده " در رساله آيت الله صافى نيست ] ( 3 ) [ قسمت داخل پرانتز در رساله آيات عظام : خوئى ، سيستانى و تبريزى نيست ] ( 4 ) اراكى ، فاضل : بنا بر احتياط مستحبّ خمس آن را بدهد . . ( 5 ) خوئى ، گلپايگانى ، صافى ، تبريزى ، سيستانى : در صورتى بايد خمس آن را بدهد كه آنچه را به دست آورده به تنهايى يا با منافع ديگر كسب او از مخارج سالش زيادتر باشد . فاضل : در صورتى بايد خمس آن را بدهد كه از مخارج سالش زياد بيايد . بهجت : مسأله اگر از روى آب دريا يا از كنار دريا جواهر بگيرد ، در صورتى بايد خمس آن را بدهد كه اين كار شغلش باشد و از مخارج سالش به تنهايى يا با منفعت ديگر زياد بيايد ، و اگر بوسيلهء اسبابى جواهر را بيرون آورد ملحق شدن آن ، به صورتى كه خودش روى آب آمده باشد كه خمس ندارد ، بى وجه نيست . مسأله 1821 خمس ماهى و حيوانات ديگرى كه انسان بدون فرو رفتن در دريا مىگيرد در صورتى واجب است كه براى كسب بگيرد و به تنهايى ( 1 ) يا با منفعتهاى ديگر كسب او از مخارج سالش زيادتر باشد . ) * ( 1 ) خوئى ، سيستانى ، تبريزى : در صورتى واجب است كه به تنهايى . . گلپايگانى : مسأله در ماهى و حيوانات ديگرى كه انسان با فرو رفتن و يا بدون فرو رفتن در دريا مىگيرد اگر به حدّ نصاب برسد احتياط لازم دادن خمس است بدون كم كردن مخارج سال و اگر به حدّ نصاب نرسد در صورتى كه صرف در مؤونه سال نشود بنا بر احتياط واجب بايد خمس آن را بدهند . مكارم : مسأله ماهى و حيوانات ديگرى را كه از دريا مىگيرند خمس ندارد ، ولى جزء در آمد كسب حساب مىشود كه اگر در آخر سال چيزى از آن يا قيمت آن اضافه بماند خمس دارد . بهجت : مسأله خمس ماهى و حيوانات ديگرى كه بدون فرو رفتن در دريا صيد مىشوند در صورتى واجب است كه براى كسب ، صيد كنند و به تنهايى يا با منفعتهاى ديگر ، از مخارج سالش زيادتر باشد .